Buuriin khiid

Read in Mongolian

Name(s) of Temple :
Buuriin khiid,

Rinchen Number :
608

Rinchen Name :
Buuriin sum

Type of Temple :
Monastic City

Aimag Temple located in :
Sükhbaatar

Sum Temple located in :
Asgat soum

Old Aimag Name :
Setsen Khan

Old Sum Name :
Dariganga khoshuu

Precis History(In Mongolian only):


Сүхбаатар аймгийн Асгат сумын Бөөрийн хийд Хуучин Сэцэн хан аймгийн Дарьганга хошуу, одоогийн Сүхбаатар аймгийн Асгат сумын нутагт, говь хээрийн бүсэд, сумын төвөөс баруун урагш 60 км-т уг хийд суурьшиж байжээ. Зүүн урд нь Их уул, (Асгат уул ), чанх урд нь Бага уул, баруун талд нь Хар говь, Долоон худаг, хойно нь Хээшингийн хөндий , зүүн талд нь Улаан толгой, Хажуу шанд гэдэг газрууд байдаг. 1919 онд Богд Хаант Монгол улсын Дотоод Хэргийг Бүгд Захиран Шийтгэх Яамны захирамжаар Монгол улсын шаштир зохиох газарт цугласан “Өргөх Цес”-т Бөөрийн хийдийн тухай ийнхүү тэмдэглэгджээ: Төр Гэрэлтийн наймдугаар (1828) онд энэ хийдийг байгуулсан . Үүнээс хойш (1937) он хүртэл 109 жил болжээ. Дарьганга сүрэгчин нутгийн Балдан гэгч хувийн сүсэг өглөгөөр сүм дуган бариулж 53 ламтай анх үүсгэн байгуулжээ. Эхлээд Ганжуур, Хайлан хурал хуруулж хожим Чойр, Бадам-ёго хурлууд нэмж байгуулав. Анх 2 жастай байж нэгийг нэмж гурван жас сантай болсон. Анх нэг дугантай байсны дээр дөрвөн дуган нэмэн байгуулж таван дугантай болжээ. Ард Балдан, Наваанчүлтэм нар дуган сүмүүдийг бусад хүмүүсийн хамт барив. Анхны дуганыг 900 лан мөнгөөр бариулсан. Олон ардууд өглөгийн эзэн болж мөнгө нэмэрлэн тусалжээ. /Монголын хүрээ хийдийн түүх, Ч.Банзрагч, Б.Сайнхүү, Улаанбаатар 2004/ 1934-38 оны Хүрээ хийдийн судалгаанд: Асгат сумын Бөөрийн хийд нь 1828 онд ард Балдан, Наваанчүлтэм нарын санаачлагаар байгуулагдсан бөгөөд таван сүм дугантай, 53 ламтай, гурван жастай хийд байсан хэмээн тэмдэглэгджээ. Аман эх сурвалж: Уг хийд нь 1873 онд байгуулагдсан ба 300 ( 200) гаруй ламтай байсан. Тогтмол хуралтай хийд байсан. Цам гардаггүй байсан. Холбогдох эх сурвалж: -Монголын хүрээ хийдийн түүх, Ч.Банзрагч, Б.Сайнхүү, Улаанбаатар 2004 -Сүхбаатар аймгийн орон нутгийг судлах музейн судалгаа -Гомбожавын ярилцлага(1921 онд төрсөн Сүхбаатар аймгийн Асгат сумын өндөр настан)

Description of location :
The site is located 60 km south west of Asgat soum center. In the south east of the site are Asgat mountain and Bayan uul mountain, the south are Khar Govch and Doloon khudag, the north is Kheeshingiin khundii valley and the east are Ulaan tolgoi and Khajuu shand.

GPS readings :
North 45° 59’  East 113°  41’

Estimated site dimensions (metres) :
Side1: 9 Side2: 30 Side3: 6 Side4: 6 Side5: Side6:

Revived temple on site :
No

Status of site at time of survey :
Asgat soum and Yalalt cooperatives were on the site of Buuriin khiid in 1931 and 1956 respectively. Thus, ruins of monasteries are among the ruins of other civil buildings and facilities.

Date of founding the monastery/temple :
1873
1873

Date of closing and destroying the monastery :

Old monastery/temple revived:
No

Үүсгэн байгуулагч хүний нэр болон цол хэргэм (мэдэгдэж байвал):

Date of Reviving:

Monks in Old Temple :
over 300 monks
over 200 monks
82 monks
over 300 monks
82 monks
over 200 monks

Form Number :
СБАС 038

Survey Team :
Team F

Гомбожав


Oral History :

Газрын зураг / Map