Khatgal kharuulyn dugan
Read in Mongolian
Name(s) of Temple :
Khatgal kharuulyn dugan ,Dechindarjaalin sum,
Tibetan name(s) Cyrillic (DOMM 2007):
Дэчиндаржаалин
Tibetan name Wylie:
*bde chen dar rgyas gling
Rinchen Number :
104
Rinchen Name :
Khatgalyn khural
Type of Monastery/Temple:
Monastry
Aimag where the temple is located:
Khövsgöl
Sum where the temple is located:
Alag-Erdene sum
Sub-district where the temple is located :
2nd bag, Aduunii am
Old Aimag Name :
Zasagt Khan
Old Khoshuu Name :
Akhai beisiin khoshuunii Naran otog
Historical Summary (In Mongolian only):
Хөвсгөл аймаг Ар булаг сум. Хатгал харуулын дуган “Дэчиндаржалин” сүм. Хөвсгөл аймгийн Ар булаг сумын төвөөс зүүн хойш 38 км-т 2-р багийн нутаг Эгийн голын зүүн эрэг Баянхайрхан уулын өмнөд талд Адууны ам хэмээх өрөгн ам бий. Энэ амны эхэнд Урианхайн хязгаарын Хатгал харуулын дуган хэмээх 2 дуган байжээ.1880-аад оны үед байгуулагдсан энэ дуганыг Луузанловон гэдэг хүн тэргүүлж байжээ.Энэ дуган нь хязгаар нутгийн сүсэгтэн олон хөөцөлдөх харуулын дугануудын нэг байсан бололтой.ТЕГ-ын архивт “...Хатгал боом харуулын Дэчиндаржаалин сүмд Сайн ноён хан аймгийн Далай Чойнхор ван Цэдэнсодном, Үйзэн гүн Баточир,Сэцэн чин ван Наянт, Мэргэн гүн Мөнх очир, Зоригт гүн Гончигчойжин, Эетэй гүн Даянжалбуу, Ахай Бэйс Цэрэндорж нарын хошуудаас суусан лам 99 буй.Харьяат жасын эх цаас 251, даалимба 11, нимгэн цай 30, адуу 62, хонь 264, сарлаг үхэр 71 болно...” гэсэн баримт байна./ТЕГ-ын архив.ФА.-180. д-1. х-1, 2/ Эдгээр мэдээллүүдээс үзвэл Дэчиндаржаалин сүм нь 1-2 дугантай цөөвтөр ламтай боловч байнгын хуралтай байдаг тэр үеийн хязгаар харуул нутгуудад нийтлэг байсан сүм дугануудын нэг бололтой.Уг дуганы хурал номын үйл ажиллагаа 1937 оны зун хаагдаад дахин сэргээгүй байна. Холбогдох эх сурвалж: 1.Ч.Банзрагч, Б.Сайнхүү. “Монголын хүрээ хийдийн түүх” УБ.2004, 2.Д.Сэнгэбазар “Уулын эх Алаг Эрдэнэ” УБ.2005, 3.Арбулаг сумын ЗДТГ-ын дарга Сэнгэбазартай хийсэн ярилцлагаас /2007.06.10/
Description of location :
The site is located in the place called Aduuny am, 38 km. northeast of Alag Erdene sum center.
GPS coordinates :
North 49° 11’ East 100° 08’
Total site area:
Side1: Side2: Side3: Side4: Side5: Side6:
Revived temple on site :
No
Site status at the time of survey :
The site is barely visible. The site ground is elevated 3-4 cm.
Date of establishment of the monastery/temple :
1889
Date of closing and destroying the monastery :
Revival of the old monastery/temple:
Yes
Registration number of the revived temple:
ХӨХТ 011
Founder's name and title (if known):
Name and title : Luuzan lovon - Interview Number: 001
Date of Revival:
Monks in Old Temple :
90-100 monks
Form Number :
ХӨАЭ 044
Survey Team :
Team F
